Nutralife
Quinoa - Artikels -
Quinoa of aardappel? Is quinoa superfood?

Wat voor de Inca’s basisvoedsel was lang voordat wij van de aardappel hoorden, is nu in trek bij ons.

Het kan niet langer dan 15 jaar geleden zijn dat ik quinoa voor het eerst op een voedingsbeurs tegenkwam. Tegenwoordig kan er geen recept op het internet gepost worden of er zit quinoa in. In een geglobaliseerde wereld is het als vanzelf op ons bord beland. Het eten van quinoa gaat samen met een enthousiasme dat we alleen voor voedingsmiddelen uit andere werelddelen kunnen opbrengen. Dat quinoa ondertussen in zo’n hoeveelheden wordt verbouwd dat het de hele wereld kan voeden wist ik niet. Zo kan het dat quinoa voortaan tussen de zetmeelhoudende voedingsmiddelen op ons bord ligt. Maar wat is quinoa eigenlijk?

Ver hier vandaan, in Andesgebied, groeit een plant, die geen aardappel is, en ook geen graan. De plant zit zo in elkaar dat hij op grote hoogte gedijt, ongevoelig voor droogte en arme grond. Quinoa is de gebruikelijke naam, soms ook Perurijst genoemd. Het ziet eruit als rijst, maar het wordt ingedeeld bij dezelfde familie waartoe spinazie, snijbiet en rode biet behoort. Meer lijkt quinoa op amaranth wat de samenstelling betreft. Logisch dat de botanische familie waartoe quinoa behoort inmiddels bij de amaranthenfamilie is opgenomen.

De macronutriënten:

De verschillende bronnen geven wel erg uiteenlopende gegevens, maar als we uitgaan van de hoogste cijfers, dan is quinoa een natuurproduct met hoge voedingswaarde. Superfood zelfs als het de micronutriënten bezit die men beweert. Quinoa kun je met andere zetmeelhoudende voedingsmiddelen vergelijken, die tegelijk eiwitrijk zijn. Laten we met de energie-aanvoer beginnen. 1 portie quinoa (zo’n 50 gram) levert evenveel energie als 2 sneden brood, te weten ongeveer 155 kCal.

Het vezelgehalte verschilt, maar de hoeveelheid verteerbare koolhydraten, de samenstelling van het vet en van het eiwit komen grofweg overeen met amaranth. Het vet is vooral onverzadigd. Dat treft, zeker in het Westen waar we vooral verzadigd vet eten. De vezel in quinoa heet pectine. De oplosbare vezel die ook in de aardappel zit, is een goede aanvulling op de onoplosbare vezels in brood – het vezelgehalte is ongeveer even hoog als in met zaden verrijkt volkoren brood. Quinoa is een eiwitrijke voedingsbron. Er zit gemiddeld een derde meer eiwit in quinoa dan in de meeste andere plantaardige eiwitbronnen. Zelf heb ik moeite om het eiwit uitgebalanceerd te noemen, zoals sommigen dat doen. Want quinoa heeft een laag methionine gehalte, net als bonen, maar veel lysine wat tarwe tekortkomt. Maar het is een pseudograan, en aan een pseudograan ontbreken gluten. Dat is alvast goed voor wie tarwe slecht verteert (voor ouderen, coeliakie-patiënten, wie glutenintolerant is). Het is een zetmeelhoudend voedingsmiddel, maar er zit wel een zoete smaak aan, van de sucrose, glucose en fructose, ribose en maltose die ook in quinoa zitten.

De micronutriënten:

Vitamine E en tocoferolen, fytohormonen en fytosterolen, polyfenolen en kalium, het zit allemaal in quinoa, en niet in lage dosis. Het zijn van die micronutriënten die van pas komen tegen de beschavingsziekten waar we in het Westen mee te maken krijgen (hart- en vaatziekten, kanker, diabetes). Dat maakt van quinoa superfood.

Doelgroep:

Ik vind quinoa een uitstekend voedingsmiddel voor de vegetariër. Maar kun je dit geloven? Nu de Westerling de quinoa van de Peruviaan eet, kan die zich met het geld dat quinoa opbrengt, vlees kopen. Je zou zelf de paradox niet grappiger kunnen verzinnen.

Je kunt quinoa net zo goed onder muesli mengen, waarmee je de weinige lysine in tarwe aanvult, of het in een lunch van groenten verwerken. En wie weet krijg je kinderen zover dat ze bittere spruitjes of savooikool leren eten als je ze met zoete quinoa in een warm maal combineert. Je moet het beslist proberen.

Quinoa in een vegetarisch winterreceptje:

Stel je dit receptje van zoete en bittere smaken voor: kook een heel savooikoolblad per persoon 10 minuten in water. Snijd de rest van de kool in fijne reepjes, verwijder de nerven. Blancheer een vijftal minuten in kokend water. Roer er een eetlepel ricotta onder. Leg de koolbladeren op een keukenhanddoek, verdeel het mengsel kool/ricotta in de koolblaren. Laat de rolletjes in ongeveer 20 minuten gaar sudderen. Bak geschilde appelpartjes in boter gaar. Kook intussen de quinoa. Meng de appel onder de quinoa. Dien warm op.

SCAL